مبانی نظری ارزیابی ارتباط اخلاق ترافیک شهروندی و تخلفات رانندگی

مبانی نظری ارزیابی ارتباط اخلاق ترافیک شهروندی و تخلفات رانندگی

اخلاق شهروندی
اخلاق ترافیک شهروندی
مبانی نظری میزان تخلفات رانندگی
مبانی نظری اخلاق شهروندی
مبانی نظری اخلاق ترافیک شهروندی
اخلاق ترافیك شهروندان
اخلاق ترافیك شهروندی در بین رانندگان شهری
عوامل موثر بر اخلاق ترافیك شهروندی

رفتن به سایت اصلی

دانلود مبانی نظری پایان نامه کارشناسی ارشد علوم اجتماعی

مبانی نظری ارزیابی ارتباط اخلاق ترافیک شهروندی و تخلفات رانندگی

 

 

 

 

 

 

چکیده

تخلف رانندگی ضایعه ای است که سالانه خسارات زیادی برای جوامع مختلف و در سطح وسیعتری برای جامعه جهانی به بار می آورد. در این میان ایرانیان با داشتن تمدن چند هزار ساله در دنیا و سرآمد فرهنگ و اخلاق در جهان متاسفانه در این عرصه جزء کشورهایی به شمار می رود که رانندگی برای یک خارجی در ایران نسبتا سخت و با ریسک بسیار بالاست. بررسی های متعددی در خصوص رابطه بین ویژگی های شخصیتی و فرهنگی و رفتارهای رانندگی صورت گرفته است. به نظر می رسد، عناصر خاصی از فرهنگ و اخلاق ترافیک شهروندی باعث رفتارهای قانون شکنانه در رانندگی می شود، از این رو این رفتارها منجر به برآورده شدن برخی از نیازهای شخصی فرد گردیده، هر چند که با سیستم قانونمند محیط اطراف مغایرت دارد. بدیهی است این امر ریشه در فرآیند درست اجتماعی شدن، جامعه پذیر شدن و نهادیه شدن قوانین و مقررات اجتماعی در افراد جوامع دارد. 

 

در این پژوهش، تاثیر اخلاق شهروندی بر میزان رعایت قوانین و مقررات راهنمایی و رانندگی شهر اصفهان مورد مطالعه و بررسی قرار گرفته است. نتایج به دست آمده از پژوهش در جامعه مورد مطالعه به صورت میدانی نشان می دهد که از متغیرهای مربوط به عوامل انسانی همچون جنس، تحصیلات، ناکارآمدی قوانیین و مقررات راهنمایی و رانندگی ،عدم احساس عدالت اجتماعی و شاخص هایی همچون تاثیر گروه های اولیه و ثانویه در جامعه پذیرکردن افراد، رابطه معناداری با میزان رعایت قوانین و مقررات راهنمایی و رانندگی دارد. به زبانی دیگر، اخلاق ترافیکی شهروندی با میزان تخلفات راهنمایی و رانندگی رابطه معناداری دارد. هرچه افراد اجتماع به ابعاد اجتماعی و فرهنگی اخلاق ترافیکی شهروندی توجه و تعهد بیشتری داشته باشند، در عین حال به رعایت قوانین و مقررات راهنمایی و رانندگی الزام بیشتری دارند. این امر نقش موثری در کاهش تخلفات رفتارهای رانندگی و رعایت قوانین و مقررات راهنمایی و رانندگی دارد. 

 

 

 

مفاهیم کلیدی:

ترافیک

رانندگی

تخلفات رانندگی

اخلاق شهروندی

اخلاق ترافیک شهروندی

 

 

 

 

مقدمه

همگام با افزایش جمعیت و رشد شهرنشینی، شاهد افزایش تولید وسایل حمل و نقل و استفاده گسترده از آنها به ویژه در شهرهای بزرگ می باشیم. با این حال  صنعت حمل و نقل همچون سایر دستاوردهای بشری، علی رغم فراهم نمودن تسهیلات و آسایش های فراوان برای زندگی راحت انسان، عوارض و مشکلات بسیاری مانند تصادفات، آلودگی هوا، آلودگی صوتی و راه بندان های طولانی به همراه داشته است. در نگاه کلی بهره برداری و بهره وری مناسب و مطلوب از کلیه تسهیلات نوین، نیاز به تدوین قوانین و مقرراتی متناسب با امکانات و شرایط فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و سیاسی هر اجتماعی دارد. 

 

بی توجهی به مقررات راهنمایی و رانندگی و قانون گریزی، همواره یكی از علل بروز مشكلات، معضلات و حوادث ترافیكی در بسیاری از جوامع می باشد كه بنا بر بافت فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و جغرافیایی جوامع میزان آن متفاوت است. آمار حوادث ترافیكی در ایران موید میزان بالا و غیرمتعارف تخلفات رانندگی در ایران است كه هر ساله زیان های جبران ناپذیر اقتصادی و آسیب های اجتماعی را باعث می گردد. اگر چه در بروز تخلفات رانندگی عوامل مختلفی دخیل هستند اما طبق بررسی ها عامل انسانی، به عنوان اصلی ترین علت حوادث ترافیكی در ایران، گزارش شده است. عدم رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی ریشه درفرآیند اجتماعی شدن شهروندان و عدم نهادینه شدن قوانین اجتماعی در جامعه ی شهری دارد. بنابراین ریشه یابی علل تخلفات رانندگی در شهری چون اصفهان كه حجم زیادی از وسایل نقلیه در معابر آن جریان دارد، می تواند گامی در جهت كاهش مشكلات سیستم حمل و نقل درون شهری کشور باشد. 

 

 

 

بیان مساله

رشد شهرنشینی در جهان و به ویژه در كشورهای در حال توسعه رو به افزایش است. این امر نیاز به استفاده از وسایل حمل و نقل را بیشتر می نماید. وسایل حمل و نقل موتوری با ویژگی ها و پتانسیل های خود دسترسی سریع و راحت به فواصل دور و نزدیك را ممكن نموده اند. اما عوارض و مشكلاتی مانند تصادفات، آلودگی هوا، سروصدا و راه بندان های طولانی مدت را به همراه داشته است. یكی از مشكلات اساسی كه در اصفهان مشاهده می شود و روزانه هزاران نفر را در خود گرفتار می كند، مشكل “تراكم ترافیك شهری” می باشد. تراكم ترافیك به عنوان یك مشكل مشترك در شهرهای بزرگ جهان شناخته شده است و كارشناسان حمل و نقل و ترافیك، انسان، وسایل نقلیه و شبكه معابر را از عوامل موثر در عرصه ترافیك شهری می دانند و عدم رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی از طرف انسان (به عنوان عامل فعال و با شعور این سیستم) از علل انسانی اساسی این پدیده شهری بیان گردیده است.

 

مطالعات انجام شده در خصوص زمینه ها و عوامل بروز تخلفات ترافیكی در كشورهای مختلف، نشان می دهد كه در همه كشورها خصوصاً در كشورهای توسعه یافته، عوامل بروز تخلفات بیشتر به ویژگی های شخصیتی رانندگان و هنجارهای غالب اجتماع برمی گردد. از سایر عوامل موثر بر بروز تخلفات و رفتارهای پرخطر در این كشورها می توان به عواملی همچون: عدم آگاهی از عواقب تخلف، ریسك پذیری، قدرت نمایی، میل به قانون شكنی، بی اعتمادی به قانون، عادات نادرست فرهنگی، خشم و عصبانیت، نادرست بودن طرح هندسی مسیر، نقص قوانین، عدم اجرای قوانین، برخورد نامناسب با متخلفان، نظارت نامناسب و احتمال پایین شناسایی تخلفات، وجود زمینه های چانه زنی با پلیس و عدم قطعیت مجازات ها اشاره نمود.

 عامل انسانی از دیدگاه علوم مختلفی چون روانشناسی، جامعه شناسی، علوم تربیتی و بهداشت قابل بررسی است. در این مطالعه از دیدگاه جامعه شناسانه به آن نگریسته می شود. یكی از مباحث مهم در جامعه شناسی معاصر، بحث شهروندی و به دنبال آن اخلاق شهروندی می باشد. اخلاق شهروندی محصول زندگی شهری است. به طور خلاصه شهروند، فردی است كه در شهر زندگی می كند، از امكانات شهر بهره می برد و در مقابل شهر و دیگر شهروندان دارای مسئولیت می باشد. اخلاق شهروندی عبارت است از وظایف و تعهداتی كه هر شهروند در قالب رفتارهای اجتماعی نسبت به نهادهای اجتماعی و سایر شهروندان دارد.

 

از دیدگاه جامعه شناسی، یك جنبه از علل انسانی تخلفات رانندگی، ریشه در اخلاق ترافیك شهروندان دارد. منظور از اخلاق ترافیك شهروندان میزان تعهد و پایبندی افراد به قوانین و مصوبات وضع شده از جانب متولیان حمل و نقل و ترافیك و مسئولین راهنمایی و رانندگی می باشد.

ذكر این نكته نیز حائز اهمیت می باشد كه ارتكاب تخلف از جانب رانندگان می تواند دو دلیل عمده داشته باشد. گاه رانندگان به دلیل فراموش كردن برخی قوانین، عدم آشنایی با محیط و یا خطای دید و ندیدن علائم رانندگی و همچنین به دلیل عدم آگاهی از قوانین جدید مرتكب تخلف می شوند که به عنوان تخلفات سهوی معرفی شناخته می شوند. اما در برخی موارد شهروندان نسبت به این قوانین آگاهی دارند ولی به دلایلی نسبت به آنها بی تفاوت می باشند. این امر ناشی از ضعف اخلاق ترافیك شهروندی در بین رانندگان شهری است. ضعف و یا فقدان اخلاق ترافیك شهروندی می تواند نقش تعیین كننده ای در بروز كجرفتاری های اجتماعی از جمله تخلفات رانندگی داشته باشد. بنابراین در این تحقیق تلاش می شود تا با شناسایی و سنجش عوامل موثر بر اخلاق ترافیك شهروندی، علل تخلفات رانندگی را ریشه یابی نموده و به دنبال آن گامی جهت ارتقاء اخلاق ترافیك شهروندی به منظور برقراری نظم شهری برداشته شود.

 

 

 

 

فهرست مطالب

 

بررسی تاثیر اخلاق ترافیک شهروندی بر رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی

 

فصل دوم:مبانی نظری

2-1- مقدمه 10

2-2-پیشینه تحقیق 11

2-3- مفاهیم كلیدی 15

2-3-1- اخلاق 15

2-3-2- شهروندی 16

2-3-3- اخلاق شهروندی 17

2-3-4- حقوق شهروندی 18

2-3-5- حقوق مدنی 19

2-3-6- حقوق سیاسی 19

2-3-7- حقوق اجتماعی 19

2-3-8- مشاركت اجتماعی 20

2-3-9- ترافیك شهری 21

2-3-10- اخلاق ترافیك شهروندی 22

2-4- رویكردهای نظری مفاهیم 22

2-4-1- رویكردهای نظری اخلاق شهروندی 22

2-4-1-1- تالكوت پارسونز 22

2-4-1-2- برایان ترنر 24

2-4-1-3-كیت فالكس 27

2-4-1-4- ویل كیملیكا 30

2-4-1-5- توماس جانوسكی 31

2-5- جمع بندی مفهوم شهروندی 34

2-6- رویكردهای نظری مربوط به جرائم شهری 35

2-6-1- نظریات كنترل اجتماعی 36

2-6-2- نظریه كنترل اجتماعی هیرشی 37

2-6-3- نظریه ارتباطات نسبی ساترلند به عنوان عامل كجرفتاری 38

2-6-4- نظریه مرتون در مورد كجرفتاری 39

2-7- برخی عوامل محیطی موثر بر جرائم شهری 40

2-8- جمع بندی رویكردهای نظری مربوط به جرایم شهری 41

2-9- رویكرد نظری مفهوم ترافیك 43

2-9-1- تعریف ترافیك 44

2-9-2- تاریخچه ترافیك در ایران 45

2-10- چهارچوب نظری 49

2-11- فرضیات تحقیق 53

2-11-1- فرضیه اصلی 53

2-11-2- فرضیات فرعی 53

2-11-2-1- بعد اجتماعی 53

2-11-2-2- بعد فرهنگی 53

2-11-2-3- عوامل زمینه ای 53

 

منابع

 

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق مدیریت ارتباط با مشتری 18

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق مدیریت ارتباط با مشتری 18 مبانی نظری مدیریت ارتباط با مشتری پیشینه مدیریت ارتباط با مشتری دانلود مبانی نظری مدیریت ارتباط با مشتری پیشینه تحقیق مدیریت ارتباط با مشتری ادبیات نظری مدیریت ارتباط با مشتری…

  • پرسشنامه استاندارد عملکرد تحصیلی ept فام و تیلور - 1999

    پرسشنامه استاندارد عملکرد تحصیلی ept فام و تیلور - 1999 پرسشنامه عملکرد تحصیلی فام و تیلور پرسشنامه عملکرد تحصیلی فام و تیلور (ept) پرسشنامه عملکرد تحصیلی فام و تیلور 1999 دانلود پرسشنامه عملکرد تحصیلی فام و تیلور پرسشنامه استاندارد عملکرد…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق تبلیغات

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق تبلیغات مبانی نظری تبلیغات دانلود مبانی نظری تبلیغات پیشینه تحقیق تبلیغات ادبیات نظری تبلیغات فصل دوم پایان نامه تبلیغات مبانی نظری و پیشینه تحقیق تبلیغات ادبیات و مبانی نظری تبلیغات رفتن به سایت اصلی دانلود…

  • پاورپوینت استهلاک سرمایه (ویژه ارائه کلاسی درس تئوری حسابداری)

    پاورپوینت استهلاک سرمایه (ویژه ارائه کلاسی درس تئوری حسابداری) دانلود پاورپوینت استهلاک سرمایه تعریف استهلاک براساس دیدگاه سیستماتیک ومعقول کاهش توان دارایی در ارائه خدمات بالقوه کاهش در ارائه خدمات، از نظر فیزیکی تعیین قیمت خدمات بهای تمام شده تاریخی…

  • بررسی عوامل مؤثر بر مطالبات معوق بانك تجارت در تهران

    بررسی عوامل مؤثر بر مطالبات معوق بانك تجارت در تهران دانلود پایان نامه مطالبات معوق دانلود پایان نامه معوقات بانکی معوقات بانک تجارت تاریخچه بانکداری در ایران مطالبات معوق بانك تجارت بررسی عوامل مؤثر بر مطالبات معوق بانك تجارت پروژه…

  • کتاب برنامه سازی پیشرفته تالیف داود کریم زادگان مقدم

    کتاب برنامه سازی پیشرفته تالیف داود کریم زادگان مقدم کتاب برنامه سازی پیشرفته تالیف داود کریم زادگان مقدم رفتن به سایت اصلی کتاب برنامه سازی پیشرفته تالیف داود کریم زادگان مقدم به تعداد 423 صفحه pdf   شامل سرفصل های…

  • موانع و راهكارهای مشاركت كاركنان در سیستم مدیریت محیط زیستی شركت ایران خودرو

    موانع و راهكارهای مشاركت كاركنان در سیستم مدیریت محیط زیستی شركت ایران خودرو صنعت مشاركت شركت ایران خودرو سیستم مدیریت محیط زیستی دانلود مقالات رشته محیط زیست موانع و راهكارهای مشاركت كاركنان در سیستم مدیریت محیط زیستی دانلود مقالات محیط…

  • پایان نامه رشته کامپیوتر با عنوان VOIP And VIDEO CONFERENCE

    پایان نامه رشته کامپیوتر با عنوان VOIP And VIDEO CONFERENCE IP VOIP چیست اجزای تشكیل دهنده اصلی VoIP ویدئو کنفرانس WEB CONFERENCE VIDEO CONFERENCE جریانِ داده DATA FLOW دانلود پایان نامه رشته کامپیوتر با عنوان VOIP And VIDEO CONFERENCE سیستم…

  • بررسی نظریه برچسب زنی با نگاه به منابع اسلامی

    بررسی نظریه برچسب زنی با نگاه به منابع اسلامی نظریه برچسب زنی مقاله نظریه برچسب زنی محورهای اصلی نظریه برچسب زنی نظریه برچسب زنی در منابع اسلامی راهکارهای پیشگیری از برچسب زنی نظریه برچسب زنی در جرم شناسی نظریه برچسب…

  • مولدهای تولید پراکنده در ایران و جهان

    مولدهای تولید پراکنده در ایران و جهان تولید پراكنده مولدهای تولید پراکنده در ایران مولدهای تولید پراکنده در جهان دانلود مقالات مهندسی برق دانلود مقالات برق مقایسه مولدهای تولید پراکنده در ایران و جهان توسعه تولید پراكنده برق رفتن به…